426

در بیماری پوکی استخوان، پیشگیری حرف اول را می زند. هرچه پیشگیری از سن کمتری شروع شود، نتیجه بخش تر است. تشخیص این که تراکم استخوان هر فرد به چه میزان است، به ما این کمک را می نماید که در صورت سالم بودن استخوانها، روند پیشگیری از پوکی استخوان را ادامه دهند و در صورت این که فرد در شرف ابتلا به پوکی استخوان است یا مبتلا به آن شده است، برنامه ی درمانی و پیشگیری از شکستگی را هر چه سریع تر آغاز نماید. پوکی استخوان معمولاً قبل از بروز شکستگی استخوان نشانه ی بارزی ندارد و تنها زمانی که شکستگی رخ می دهد، افراد به داشتن بیماری پوکی استخوان واقف می شوند. وقتی شما سنجش تراکم استخوان را انجام دهید، دقیقاً از وضعیت و چگونگی قوام استخوان های خود قبل از این که خیلی دیر شود، آگاه می شوید. توده ی استخوانی را معمولاً در قسمت هایی از اسکلت بدن اندازه گیری می نمایند که احتمال شکستگی در آن ها بیشتر است. در فصل اثرات پوکی استخوان خواندید که بیشتر شکستگی ها در ستون فقرات، استخوان ران، استخوان لگن و مچ دست اتفاق می افتد. پزشکان معمولاً افرادی را که مشکوک به ابتلای بیماری پوکی استخوان هستند، به مراکز سنجش تراکم استخوان ارجاع می دهند. در صورت کمبود توده ی استخوانی، یک کارشناس تغذیه برای چنین شخصی برنامه ی غذایی منظمی تظیم می نماید. چنان چه نمره ی تراکم شخصی بد باشد، پزشک به بیمار امید داده و به او می گوید که خرسند باشد که هنوز شکستگی استخوان ناشی از پوکی استخوان در او اتفاق نیافتاده است. پزشک در این موقعیت داروهای درمانی بر شخص تجویز می نماید و همچنین کارشناس تغذیه وظیفه دارد رژیم مخصوص درمان پوکی استخوان به او بدهد. به طور کلی تشخیص، یکی از مراحل مهم پیشگیری یا درمان پوکی استخوان است و از اهمیت زیادی برخوردار می باشد.

8db31fa39bfb96b1d72af7aa6729f1d8

روش های تشخیص

1) DXA: امروزه روش های زیادی برای تشخیص پوکی استخوان وجود دارد. یکی از روش های مرسوم روش DXA. یا جذب دوگانه ی اشعه X می باشد. از این نوع سنجش تراکم استخوان هنگامی استفاده می شود که فرد دارای دو یا سه عامل ابتلا به پوکی استخوان باشد. البته در افرادی که شکستگی استخوان آنها مشکوک به پوکی استخوان باشد نیز از این نوع آزمایش استفاده می نمایند. این نوع آزمایش به راحتی و در عرض چند دقیقه بدون هیچ دردی انجام می پذیرد.BMD یا تراکم معدنی استخوان به نمره ای که اندازه گیر ی برای توده ی استخوانی نشان می دهد، می گویند. جدیدترین دستگاه سنجش تراکم استخوان به این روش می تواند در عرض سه یا چهار دقیقه آزمایش انجام دهد. دستگاههای قدیمی این تراکم سنجی را در عرض حدود 30 دقیقه انجام می دهند.

2) BUA: سنجش پوکی استخوان به وسیله اولتراسوند (سونوگرافی) از دیگر تکنیک های مورد استفاده برای سنجش استخوانی می باشد. این روش هیچ ضرری ندارد. در این روش برای سنجش پوکی استخوان از پاشنه ی پا استفاده می شود. این روش بسیار آسان و ارزان قیمت است. مهمتر از همه، این روش اثر تشعشع ندارد و می توان این روش را برای همه ی افراد مشکوک به پوکی استخوان مورد استفاده قرار داد.

3) آزمایش ادرار یا خون (Tandem-R Ostate): نیز می تواند وجود پوکی استخوان را نشان دهد ولی تشخیص از روی این آزمایشات کمی مشکل می باشد. روش های دیگری نیز برای سنجش پوکی استخوان موجود می باشد. ولی به دلیل ضرر آنها و یا موجود نبودن آنها، به شما توصیه می شود اگر احتمال پوکی استخوان دارید از روش DXA استفاده نمایید و افرادی که احتمال ابتلا به پوکی استخوان در آنان کم می باشد، از روش BUA استفاده کنند که بی خطر می باشد.

تذکرات مهم: افرادی که به نرمی یا پوکی استخوان مبتلا می شوند به دلیل تغییراتی در اسکلت بدن، مخصوصاً لگن، راه رفتن شان تغییر می یابد که راه رفتن آنان را می توان به راه رفتن اردک تشبیه کرد. اگر توجه کنید، خیلی از زنان مسن اطراف مان راه رفتنشان همانند اردک است، قد خمیده ای دارند و نیز قد آن ها از سنین جوانی شان کوتاهتر شده است. سنجش تراکم استخوان می تواند وضع وخیم پوکی استخوان را نشان دهد. در این هنگام نیز می توان به راحتی با روش های درمانی از به وقع پیوستن شکستگی ها جلوگیری نماییم. همه ی افرادی که سابقه ی خانوادگی ابتلا به پوکی استخوان دارند یا آنانی که داروهای کورتون دار (استروئیدی) مصرف می کنند و یا دیگر عوامل به وجود آورنده ی پوکی استخوان را دارند باید آزمایش سنجش تراکم استخوان انجام دهند. در بیمارستان باید افرادی مسنی که دچار شکستگی شده اند را مورد آزمایش پوکی استخوان قرار دهند، حتی اگر فقط برای درمان شکستگی به بیمارستان مراجعه کرده باشند. البته انجام این آزمایشات برای همه توصیه نمی شود بلکه فقط افرادی باید سنجش تراکم استخوان انجام دهند که پزشک لازم دیده باشد. تحقیقات نشان داده است زنانی که جثه ی کوچکتری دارند نسبت به افرادی که وزن بیشتری دارند، بیشتر به پوکی استخوان مبتلا می شوند، بنابراین افرادیکه لاغراندامند نیز تحت سنجش پوکی استخوان قرار می گیرند. پژوهشگران در تحقیقات خود به این نتیجه رسیده اند که افرادی که دچار شکستگی استخوان لگن می شوند قدرت عضلات و استحکام استخوان آنان کاهش می یابند. این کاهش به دلیل بی حرکتی و خانه نشینی این بیماران در مدت زیاد است. بعضی از این بیماران در حدود 5 الی 7 درصد از استحکام استخوان های خود را از دست می دهند. به این افراد نیز توصیه می شود که سنجش پوکی استخوان انجام دهند. در سنجش پوکی استخوان یک یا چند قسمت از بدن مورد سنجش قرار می گیرد و سپس با استفاده از این نتیجه، تراکم استخوان همه ی بدن تخمین زده می شود.

درمان پوکی استخوان

برای درمان بیماری نرمی و پوکی استخوان هیچ زمانی دیر نیست و شما می توانید از بروز شکستگی هایی که بر اثر پوکی استخوان اتفاق می افتد جلوگیری نمایید. نکته ی مهم این که تغییراتی که در ساختمان اسکلت بدنتان ایجاد شده است به شکل اول بر نمی گردد ولی ما می توانیم از شکستگی ها جلوگیری نماییم. معمولاً برای درمان بیماری پوکی استخوان همان روش های پیشگیری را ارائه می دهند و سپس میزان دریافت کلسیم و ویتامین D را افزایش داده و به فرد دستور می دهند که ورزش خود را افزایش دهد. بعد از این سفارشات فرد باید خود را از عواملی که باعث شکستگی پوکی استخوان می شود به دور دارد، مثل: خوردن مواد گیج کننده مثل مواد الکلی، افتادن وغیره. در این زمان افراد مبتلا به پوکی استخوان به پزشک مراجعه کرده و پزشک برای او داروهای ضد پوکی استخوان تجویز می کند. امروزه داروهایی مخصوص درمان بیماری پوکی استخوان موجود می باشند که مصرف آنها مشکلات عمده ای ایجاد نمی کند. باز در این جا ذکر می کنم که پیشگیری از پوکی استخوان بسیار بهتر و راحت تر از درمان آن می باشد بنابراین قبل از این که به بیماری پوکی استخوان مبتلا شوید به فکر پیشگیری آن باشید. یکی از راه های درمانی بیماری پوکی استخوان ، هورمون درمانی است. در جامعه ی پزشکی نظریه های فراوانی درباره ی این درمان وجود دارد. این درمان راه حل نسبتاً مناسبی برای مبتلایان به پوکی استخوان در سنین یائسگی به حساب می آید. این نوع درمان ممکن است خطراتی نیز به همراه داشته باشد که باعث می شود این راه درمانی برای همه ی افراد توصیه نشود و پزشکان برخی از افراد را از استفاده از این نوع درمان منع می کنند. با وجود داروهایی پیشرفته ولی باز بهترین راه درمانی مصرف لبنیات به میزان کافی و بیشتر از قبل و نیز ورزش و تحرک کافی می باشد. افرادی که به بیماری پوکی استخوان مبتلا شده اند و بیماری شان توسط آزمایش تراکم استخوان تأیید شده است باید بسیار مواظب باشند که برایشان افتادن و سقوط پیش نیاید تا خطر شکستگی کاهش یابد.

نکات مهم درمانی

درمان بیماری پوکی استخوان مستلزم صبر و پایداری در شیوه های درمانی می باشد. شما باید بدانید هیچ گاه با درمان پذیرفتن شما قدتان مثل سابق بلند نمی شود و قامت خمیده ی تان بهبود نمی یابد. درمان فقط احتمال شکستگی ناشی از پوکی استخوان را در شما پایین می آورد. داروهای درمانی سعی بر افزودن قوام استخوان ها دارند. در افراد مبتلا به پوکی استخوان معمولاً دردهایی نیز مشاهده می شود که می توان با استفاده از مسکن ها این دردهای استخوانی را التیام داد. بهتر است بیماری پوکی استخوان توسط تراکم سنجی استخوان نمایان شود، نه توسط شکستگی استخوان، زیرا شکستگی استخوان تأثیرات نامناسبی روی وضعیت بیمار می گذارد و باعث می شود که احتمال شکستگی های بعدی در او افزایش یابد. درمان شکستگی ها یک دوره ی زمانی طولانی نیاز دارد. در این مدت فرد آسیب دیده به صورت بی تحرک و ثابت زندگی می کند که سبب کم شدن قوام استخوان های بدنش می شود. درمان شکستگی های ناشی از پوکی استخوان در سالمندان بسیار سخت می باشد زیرا سالمندان قدرت بازسازی استخوانی خود را به میزان زیادی از دست داده اند. معمولاً در سالمندان عمل های جراحی نیز به سختی صورت می پذیرد زیرا در این گروه ممکن است اعمال جراحی سبب ایجاد مشکلات عمده ی دیگری شوند و حتی گاهی بعضی افراد از انجام این عملها منع می شوند و باید شکستگی آن ها خود به خود بهبود یابد. خانم های یائسه ای که درمان هورمونی انجام می دهند یا افرادی که به وسیله ی عمل جراحی قاعدگی شان قطع شده و برای درمان مشکلات خود هورمون استفاده می کنند باید به صورت منظم برای معاینه سینه ها و رحم خود به پزشک مراجعه کنند. داروها و مکمل ها را سر خود مصرف نکنید زیرا این داروها حتی اگر بدون دستور پزشک در اختیار شما قرار گیرند، ممکن است تأثیرات نامناسبی روی عملکرد یکدیگر بگذارند. برای اطلاع از ابتلا به بیماری پوکی استخوان سعی کنید هر چه زودتر تحت آزمایش تراکم سنجی قرار گیرید زیرا اطلاع به موقع از این موضوع تأثیر خوبی بر درمان پوکی استخوان خواهد داشت. اگر سیگار می کشید و یا مواد الکلی استفاده می نمایید، باید این خبر را به شما بدهم که اگر این عادات را ترک نکنید، درمان پوکی استخوان برای شما نتیجه بخش نیست و به زودی شما دچار شکستگی های استخوانی خواهید شد. برای خود یک پرونده ی پزشکی درست کنید و تمامی اطلاعات شخصی خود و نسخه ها، عکس ها و نتیجه ی آزمایشات خود را در آن نگاه دارید. برای درمان هر بیماری به هر پزشکی که مراجعه کردید ابتدا پرونده ی پزشکی خود را به او نشان دهید تا از سابقه ی بیماری های شما و داروهایی که مصرف کرده یا می کنید اطلاع یابد. با این کار هم درمان بیماری های خود را راحتتر کرده اید و هم با تداخل دارویی به خود ضرر نزده اید.

getty_rm_photo_of_yoga_class

ورزش درمانی

پیاده روی یکی از عوامل بسیار مهم در درمان پوکی استخوان می باشد. افرادی که به پوکی استخوان مبتلایند نباید ورزش های سنگین انجام دهند، گاهی حرکات ورزشی سنگین، خود باعث شکستگی در استخوان ها می شود. ورزش و تحرک بدنی از هر دارویی جهت درمان پوکی استخوان بهتر می باشد به این شرط که تعادل صورت پذیرد و فرد بیمار حرکات استاندارد ورزشی انجام دهد. پیاده روی از این ورزش های استاندارد است که روحیه ی خوبی نیز به بیمار، برای مقابله با بیماری پوکی استخوان می دهد. مراجعه ی منظم به پزشک و سنجش مرتب تراکم استخوان در درمان پوکی استخوان به ویژه جلوگیری از شکستگی استخوانی لازم می باشد. افراد مبتلا پس از اطلاع یافتن ازمیزان پوکی استخوان خود باید به یک پزشک به صورت مرتب مراجعه کند. امیدواری به درمان پوکی استخوان ، مصرف به موقع داروها و مکمل های غذایی و اجرای دقیق برنامه ی غذایی توسط مبتلایان به بیماری پوکی استخوان ، اثر خوبی بر درمان آن افراد می گذارد. بنابراین امید را از دست ندهید و به دستورات درمانی عمل نمایید.

0x6f0e42bd6a1dc0ff_0

طب سوزنی

برای درمان بیماری پوکی استخوان می توان از طب سوزنی نیز استفاده کرد، متخصصین این طب می توانند دردهای ناشی از پوکی استخوان را التیام دهند. ولی متأسفانه افرادی که به واقع در طب سوزنی متخصص باشند و به صورت علمی این کار را انجام دهند، بسیار کم می باشند. افرادی به نام این طب کارهای غیر علمی و غیر بهداشتی انجام می دهند که توصیه می شود به این گروه افراد مراجعه نکنید. افرادی که مبتلا به پوکی استخوان می شوند، نباید مانند قبل، زمان زیادی را به کار کردن اختصاص دهند. آنان باید زمان بیشتری را به استراحت خود اختصاص داده و کمتر خود را به وسیله ی کار کردن خسته نمایند. آرامش روحی تأثیر زیادی بر التیام بیماری ها و نیز بیماری پوکی استخوان دارد. سعی کنید سر زنده و شاد باشید و از استراحت کافی برخوردار شوید. از شیر که یک آرامش بخش بسیار عالی می باشد زیاد استفاده نمایید. از لحاظ روحی در آرامش به سر برید.

100921197886

هورمون درمانی

شما می توانید برای گرفتن نتیجه ی هر چه بهتر از برنامه ی درمانی پوکی استخوان خود، زمانی را برای تعلیم روش های درمانی و نیز همراهی با افرادی که به بیماری پوکی استخوان مبتلا هستند اختصاص دهید تا هم آگاهی تان از این بیماری بیشتر شود و هم با دیدن افراد مبتلای دیگر به پوکی استخوان امید بگیرید. هورمون درمانی برای پوکی استخوان اگر زیر نظر پزشک صورت پذیر اشکال عمده ای ندارد. پزشک تشخیص می دهد که  اگر هورمون درمانی برای فردی ضرر نداشته باشد، برای او برنامه ی منظم دارویی تنظیم نماید. داروهای استفاده شده در هورمون درمانی مانند قرص های جلوگیری از بارداری نیستند، بلکه دارای قدرت بسیار کمتری نسبت به قرص های جلوگیری از بارداری می باشند. در گروهی از افراد که پزشکان مصرف هورمون را برای ان ها منع می کنند، هورمون درمانی گاهی می تواند سبب ایجاد سرطان سینه یا سرطان آندومتر (رحم) می شود. بنابراین افرادی که نزد پزشک می روند باید کاملاً سابقه ی فامیلی خود را در اختیار پزشک قرار دهند و سپس با شروع درمان پوکی استخوان ، معاینات دوره ای سینه ها و رحم خود را به صورت مرتب انجام دهند. برای هورمون درمانی افراد مبتلا به پوکی استخوان شیوه های مختلف وجود دارد که هر فرد بهتر است راهی را انتخاب نماید که او را دچار مشکل نسازد و اثر بهتری برای درمان مشکلات یائسگی که یکی از آنها پوکی استخوان است، داشته باشد. افرادی که دچار عدم تعادل کلسیم خون می شوند باید درمان مناسب به خود را پیش بگیرند. افزایش و کاهش مقدار کلسیم خون، هر دو مشکلات زیادی را به همراه دارد. افراد با دیدن نشانه های کمبود کلسیم (اسپاسم، پرش عضلانی، خواب رفتن دست و پا، تشنج، نامنظمی ضربان قلب، افزایش فشار خون) و یا افزایش کلسیم به پزشک مراجعه کرده و درمان ویژه ی خود را انجام دهند.

پیشگیری از پوکی استخوان

بانوانی که دچار پوکی استخوان هستند روازنه ۱۰۰۰ تا ۱۵۰۰ میلی‌گرم کلسیم نیاز دارند.
جهت حفظ سلامتی خود به طور منظم به قدر کافی کلسیم و ویتامین D مصرف کنید.
یک برنامه غذایی متعادل سالم داشته باشید و سیگار نکشید.
از مصرف داروهایی که موجب خواب آلودگی یا گیجی شما می‌شوند، خودداری کنید.
از زمین خوردن پیشگیری کنید و کفشهای محکم بپوشید که دارای پاشنه‌های کوتاه و کف عاج‌دار باشد.
مسیرهای و راه‌پله‌ها را کاملا روشن نگه دارید.
در کنار دوش و دستشویی دستگیره نصب کرده و از آنها استفاده کنید.
منزل خود را عاری از موقعیت‌هایی کنید که موجب به زمین خوردن افراد می‌شوند.
از دستگیره و نرده پلکان استفاده کنید.
از رفتن روی سطوح لغزنده نظیر مسیرهای یخ زده و زمینهای خیس و روغنی شده اجتناب کنید.

خواننده گرامی ، پیشنهاد می شود مطالب زیر را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه پوکی استخوان مطالعه فرمایید.

پوکی استخوان چیست؟

علت پوکی استخوان

ورزش درمانی پوکی استخوان

تشخیص و درمان پوکی استخوان

مگنت تراپی پوکی استخوان

منبع : کتاب پیشگیری و درمان پوکی استخوان



پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

کلینیک طب فیزیکی و فیزیوتراپی امید

آدرس کلینیک دیباجی :
تهران ، خیابان پاسداران، خیابان شهید کلاهدوز (دولت)، دیباجی جنوبی، روبروی سنجابی، پلاک 17



آدرس کلینیک مطهری:
تهران،خیابان ولیعصر، نرسیده به استاد مطهری، کوچه شهید حسینی راد « کوچه افتخار سابق»،پلاک 34، طبقه همکف

-

Share →